پلوتارخ ( مترجم : كسروى )
35
ايرانيان و يونانيان به روايت پلوتارخ ( فارسي )
حال او به شگفتى افتاده جهت را از او پرسيدند : پاسخ داد « يادگارهاى فيروزى « 1 » كه بهره ملتياديس گرديده مرا نمىگزارد بخوابم . » در اين هنگام بسيارى مىپنداشتند كه جنگ ماراتون آخرين جنگ با ايرانيان بوده ولى ثميستوكليس مىگفت ، اين جنگ مقدمه يك رشته كشاكشهاى بسيار سختى است كه در ميانه روى خواهد داد و از اين جهت او كوشيده شهر خويش را آماده نگاه داشت و آتنيان را هميشه به مشق و ورزش واداشت و اين پيشبينى او كه آينده بسيار دور را مىديد به سود يونانيان بود چنان كه سپس دانسته گرديد . نخستين كار او اين بود كه چون پولى را كه سالانه از بابت معدنهاى نقره لائوريوم « 2 » به آتن مىآيد و آتنيان آن را در ميان خود بخش مىكردند او براى نخستين بار پيشنهاد كرد كه آن پول بخشى را ترك كنند و آن پول را در يك جا خرج كرده كشتيهايى براى جنگ با مردم آيگينا « 3 » بسازند كه اين زمان شكوه و نيروى بسيارى در يونان پيدا كرده بودند و در سايه كشتيهاى فراوانى كه داشتند فرمانروايى دريا را از آن خود گردانيده بودند . بدين دستاويز او به آسانى توانست مردم آتن را قانع گرداند تا سخن او را بپذيرند بىآنكه نام داريوش يا ايران را ببرد كه اين هنگام سخت دور بودند و آمدن ايشان به يونان گمانى بيش نبود و يونانيان ترسى از آن باره اين هنگام نداشتند ولى دلهاى ايشان از كينه مردم آيگينا پر بود . از اينجا عنوان به جايى كه ثميستوكليس از اين مردم مىنمود در سايه آن توانست مقصود خويش را پيش ببرد و با همان پول صد تا كشتى ساخته شد كه پس از ديرى به دستيارى همين كشتيها ثميستوكليس با خشايارشا جنگيد . از اين هنگام كمكم آتن را به سوى درياپيمايى و كشتىرانى مىكشانيد زيرا چنين مىپنداشت كه با آنكه در خشكى حريف همسايگان نزديك خود نمىباشند با كشتيهاى دريايى خود خواهند توانست ايرانيان را دور رانده و به يونان فرمانروايى كنند .
--> ( 1 ) . در زمانهاى باستان غنيمتى كه از دشمن مىگرفتند چيزهايى را از آن به عنوان يادگار فيروزى نگهداشته از ديوارها آويزان مىنمودند كه مقصود نه خود آن چيزها بلكه يادگار و نشانه فيروزى بودن آنهاست . ( 2 ) . Laurium ( 3 ) . Aegina يكى از جزيره يونانى كه مردم آنجا هوادار ايران بودند و با آتنيان دشمنى مىنمودند .